فهرست ارجاعات ← دیوید هیوم

دیوید هیوم

«دیوید هیوم» در ۲۰ جلسه از ۵ موضوعِ درس مطرح شده است؛ بیشترین بحث در «فلسفه متن مقدس» (۱۲ جلسه) است؛ و پرحجم‌ترین محورها «تعریف هیومی معجزه»، «برهان هیوم علیه معجزه»، «حس‌گرایی و نقد برهان‌های الهیاتی» هستند. مفصل‌ترین گفتار در فلسفه متن مقدس، جلسه ۲ است (۲۶۳دقیقه).

دیوید هیوم
Allan Ramsay · PD-old-70
۲۰جلسه
۳محور
۵موضوع درس
۹۷۶دقیقه
۱۵۷ارجاع در مجموعه

دیوید هیوم۱۷۱۱–۱۷۷۶

دیوید هیوم فیلسوف، مورخ و مقاله‌نویس اسکاتلندیِ عصر روشنگری بود و از نمایندگان اصلیِ تجربه‌گرایی بریتانیایی به‌شمار می‌رود. در ادینبرو زاده شد و در دانشگاه ادینبرو تحصیل کرد؛ خانواده او را به مسیر حقوق سوق داد، اما او مدرکِ حقوقی نگرفت و علاقه و تمایلی به حرفهٔ حقوقی نداشت و مسیرِ اصلی‌اش فلسفه و تاریخ‌نگاری شد. در رساله دربارهٔ طبیعت انسان کوشید علمِ طبیعتِ آدمی را بر پایهٔ مشاهده و تجربه بنا کند و حدودِ معرفت، علیت و هویت شخصی را بازنگری کند. به باور او، ایده‌های ساده از انطباعات متناظر، شامل احساس بیرونی و احساس یا عاطفهٔ درونی، مشتق می‌شوند و بسیاری از مفاهیم ظاهراً ضروری—از جمله پیوند علّی—ریشه در عادت و تداعی ذهنی دارند، نه در شهودِ عقلِ محض.

هیوم در دین‌شناسیِ فلسفی برهان‌های سنتیِ اثباتِ خدا و معجزه را نقد کرد و در اخلاق، نقش احساس و همدلی را در برابر عقلِ صرفاً محاسبه‌گر برجسته ساخت. تاریخ انگلستان او در زمان خود بسیار خوانده شد و شهرتِ عمومی‌اش را تثبیت کرد. تأثیر او بر ایمانوئل کانت—که هیوم را از «خواب جزمیت» بیدارکننده دانست—و بر سنت تجربه‌گرایی، شکاکیت معتدل، فلسفهٔ دینِ تحلیلی و اقتصادِ سیاسیِ اسکاتلندی پایدار مانده است. نثرِ روشن و مقاله‌گونه‌اش الگوئی برای فلسفهٔ عمومیِ انگلیسی‌زبان شد.

آثار و نظریه‌های مهم

محورهای بحث

#محورموضوع‌های درسجلسات دقایقسهم
۱تعریف هیومی معجزه۲۱۱۷۳۱
۲برهان هیوم علیه معجزه۲۴۱۹۴
۳حس‌گرایی و نقد برهان‌های الهیاتی۳۵۵۱

جلسات

چیدمان بر اساس
۱تعریف هیومی معجزه۱۱جلسه · ۷۳۱دقیقه · ۲موضوع

نقض قوانین طبیعت و پیوند با جهان‌بینی علمی

۱فلسفه متن مقدس۹جلسه · ۴۳۱دقیقه
#جلسهتیتر جلسهمحورزمان
۱جلسه ۲قصد مؤلف، مداخله الهی و مسئله معجزهتعریف هیومی معجزه۲۶۳دقیقه
۲جلسه ۴معجزه، زن و مفهوم در قرآنتعریف هیومی معجزه۴۴دقیقه
۳جلسه ۵آیه بیّنه، نام‌گذاری و مفهوم سرساینتعریف هیومی معجزه۲۲دقیقه
۴جلسه ۶تعریف سه‌شرطی و نقد جهان لاپلاسیتعریف هیومی معجزه۱۷دقیقه
۵جلسه ۷مفهوم جدید معجزه و نسبی بودن نشانهتعریف هیومی معجزه۱۱دقیقه
۶جلسه ۸معجزات دینی، تردستی جادویی و انتقال باورتعریف هیومی معجزه۱۱دقیقه
۷جلسه ۹آیات بینات، طبیعت‌گرایی و مرز روش علمیتعریف هیومی معجزه۳۵دقیقه
۸جلسه ۱۰تعریف معجزه و جایگاه معرفتی شاهدتعریف هیومی معجزه۱۳دقیقه
۹جلسه ۱۱پنهانی خدا، مسئله شر و نقش ابلیستعریف هیومی معجزه۱۵دقیقه
۲معجزه چیست؟۲جلسه · ۳۰۰دقیقه
#جلسهتیتر جلسهمحورزمان
۱جلسه ۳تعریف معجزه هیوم و مفهوم آیه در قرآنتعریف هیومی معجزه+۱۳۱۴۴دقیقه
۲جلسه ۵مفهوم قرآنی معجزه و نقد تعریف هیومیتعریف هیومی معجزه+۱۰۱۵۶دقیقه
۲حس‌گرایی و نقد برهان‌های الهیاتی۵جلسه · ۵۱دقیقه · ۳موضوع

تضعیف تئیسم، شبهه بر برهان نظم، و فلسفهٔ روشنگری

۱جدایی علم از دین۳جلسه · ۲۲دقیقه
#جلسهتیتر جلسهمحورزمان
۱جلسه ۲رد فرضیه جدایی در قرون شانزده و هفده، مدل‌سازی ریاضی در پارادایم دوم، و تشریح توهم لاپلاسیحس‌گرایی و نقد برهان‌های الهیاتی۱۱دقیقه
۲جلسه ۵شباهت‌های بین علم و دینحس‌گرایی و نقد برهان‌های الهیاتی۹دقیقه
۳جلسه ۱۰الهیات طبیعی، داروینیسم و جستجوی شاهد به جای مثال نقضحس‌گرایی و نقد برهان‌های الهیاتی۲دقیقه
۲دفاع عقلانی از دین۱جلسه · ۱۷دقیقه
#جلسهتیتر جلسهمحورزمان
۱جلسه ۱منظور و هدف از جلسات دفاع عقلانی از دین چیست؟حس‌گرایی و نقد برهان‌های الهیاتی۱۷دقیقه
۳روانکاوی و فرهنگ۱جلسه · ۱۲دقیقه
#جلسهتیتر جلسهمحورزمان
۱جلسه ۸۹# جلسهٔ هشتادونهم: روان‌کاوی و فرهنگحس‌گرایی و نقد برهان‌های الهیاتی۱۲دقیقه
۳برهان هیوم علیه معجزه۴جلسه · ۱۹۴دقیقه · ۲موضوع

استدلال گواهی، احتمال، و نفی اثبات معجزه با شهادت

۱فلسفه متن مقدس۳جلسه · ۸۹دقیقه
#جلسهتیتر جلسهمحورزمان
۱جلسه ۳برهان هیوم، قاعده بیز و احتمال معجزهبرهان هیوم علیه معجزه+۱۰۷۵دقیقه
۲جلسه ۱۲پنهانی خدا، کم‌کاری شناختی و امکان‌های انسانبرهان هیوم علیه معجزه۱۰دقیقه
۳جلسه ۱۳زبان قرآن، توحید و مسئله تحدیبرهان هیوم علیه معجزه۴دقیقه
۲معجزه چیست؟۱جلسه · ۱۰۵دقیقه
#جلسهتیتر جلسهمحورزمان
۱جلسه ۴تعریف فلسفی معجزه و نقد برهان هیومبرهان هیوم علیه معجزه۱۰۵دقیقه
واحدها — دقیقه = minute · جلسه = session · موضوع درس = course topic · محور = aspect. ارقام فارسی (۰-۹).